Demission en blòc del govèrn francés

Lo president de la Republica francesa, Emmanuel Macron, a designat Jean Castex, cònsol màger de Prada de Conflent (Catalonha), coma nòu primièr ministre francés après la demission en blòc del govèrn d’Édouard Philippe. Castex foguèt encargat del desconfinament dins l’estat francés, e èra fins ara tanben conselhièr departamental dels Pirenèus Orientals. Quand Nicolas Sarkozy èra president francés, foguèt secretari general adjonch de la presidéncia de la republica.
 
Macron aviá ja indicat que voliá un nòu govèrn per la fin de son mandat presidencial marcat per las crisis sanitària e economica a causa de la covid-19. Lo govèrn de Philippe a esperat lo segond torn de las eleccions municipalas per presentar sa demission. Lo resultat d’aquelas eleccions es estat tras que marrit per La Republica En Marcha, lo partit de Macron, e mai Philippe foguèsse elegit tornarmai cònsol de Le Havre.
 
Lo nòu govèrn francés seriá “un nòu camin” per “la reconstruccion economica, environamentala e culturala”, segon çò que declarèt Macron divendres passat dins una entrevista publicada per qualques quotidians.
 
La primièra consequéncia de la demission del govèrn es l’anullacion del conselh de ministres que se deviá far aqueste divendres. Tota l’activitat governamentala es interrompuda e l’Assemblada Nacionala francesa, ont s’examinava una revision del budget, a suspendut sa sesilha.
 
Castex es originari de Vic de Fesensac e son nom es clarament gascon (Castèths). Coma lo tolosan Louis Aliot, es un dels occitans que fan lor caminament politic francés en Catalonha.
 
 
Felicitat en tres lengas per Carles Puigdemont
 
De soslinhar que Jean Castex foguèt felicitat en catalan, occitan e francés pel president de la Generalitat de Catalonha en exili, Carles Puigdemont. Segon nòstres confraires del jornal catalan Vilaweb, lo nòu cap del govèrn parla catalan, s’opausèt a la repression contra l’independentisme de Catalonha e tanben joguèt un ròtle decisiu per la difusion de la television catalana TV3 en Catalonha Nòrd.
 

Les meves més sinceres felicitacions al batlle @JeanCASTEX pel seu nomenament com a nou Primer ministre de la República Francesa.

— Carles Puigdemont (@KRLS) July 3, 2020

 

Adreci las miás sincèras felicitacions a @JeanCASTEX per lo sieu nomentament coma Primièr ministre de la Republica Francesca.

— Carles Puigdemont (@KRLS) July 3, 2020

 

J’adresse mes sincères félicitations à @JeanCASTEX pour sa nomination en tant que Premier ministre de la République française.

— Carles Puigdemont (@KRLS) July 3, 2020

 
 
 

 
 

 
 
 

La balena gibosa se reviscola

Es pas abitual de raportar de bonas nòvas restacadas amb l’environament mondial. Mens encara sus la situacion de quina espècia mamifèra que siá. Totun, la populacion de balenas gibosas, que foguèt prèp de l’escantiment pendent los ans 1950, se seriá multiplicada e dempuèi ongan la cal pas pus considerar en situacion critica. Una nòva excellenta per la planeta.
 
Aital, segon lo darrièr estudi fach sus la populacion de balenas gibosas, tanben sonadas jubartas, dins l’Atlantic Sud, seriá arribada als 25 000 especimens, çò que la situariá luenh de l’escantiment. Un fach estonant pr’amor que, durant los ans 1950, sonque demoravan 450 especimens sus la planeta.
 
Segon aquò, la populacion de jubartas poiriá ben arribar d’aver lo meteis nombre d’especimens qu’abans lo començament massís de la caça d’aquela espècia, çò es 27 000 especimens. Los cercaires que faguèron aquel estudi creson que poiriá aténher aquel nombre pendent los ans 2030.
 
Los nivèls dels 14 grops de balenas gibosas de l’Atlantic Sud uèi doncas serián prèp del 93% dels nivèls de l’espècia abans 1830, valent a dire quora comencèt sa caça massissa de part de l’èsser uman. Totun, l’enebicion dempuèi 1986 de lor caça sus la planeta tota auriá fòrça ajudat las jubartas a poder recobrar lor nombre.
 
 
10 grops que creisson
 
La balena gibosa dins l’Atlantic meridional ten uèi 14 grops diferents. D’aquestes 10 mòstran de senhals de recuperacion segon l’Administracion Atmosferica Oceanica Nacionala dels Estats Units. “O podèm veire un an e un autre, çò diguèt María Vazquez, de l’Universitat de Ciutat de Mexic, que participèt a l’estudi. I a mai de joves e mai de pichons e aquò vòl dire que l’espècia contunha d’aumentar sa populacion”.
 
En mai d’aquò, segon la Comission Internacionala Balenièra, entre 2006 e 2015 la balena gibosa en aquel ocean auriá recobrat mai del 30% de sa populacion a respècte dels tempses anteriors a la caça massissa. Un fach que donariá tanben supòrt a aquel estudi e que tanben demostrariá la bona santat actuala d’aquela espècia marina.
 
De far aquel estudi, pasmens, foguèt pas aisit, car comptar d’animals liures dins l’ocean es totjorn un afar malaisit. Mai encara quand aqueles mamifèrs migran de centenats de quilomètres jos l’aiga cada annada e solament pòdon èsser agachats quand puèjan a la superfícia per alenar.
 
Per far aquel nòu estudi, los cercaires aurián estudiat e analisat de milièrs de donadas balhadas per d’avions e de vaissèls, d’ont serián estadas espepissadas las jubartas. En mai d’aquò, tanben aurián analisat divèrsas fònts istoricas e geneticas que farián pensar que l’espècia de la balena gibosa auriá pas perdut de diversitat genetica, un fach tras que positiu per una espècia animala e aquò auriá plan ajudat aquela espècia a se desvolopar fins als nivèls actuals. (Legissètz la seguida)

 
Aqueste article es  publicat dins Sapiéncia, la revista occitana de divulgacion scientifica, amb la quala Jornalet a un acòrdi de cooperacion. Podètz legir l’article entièr aicí.

 

 
 

Uso de cookies

Este sitio web utiliza cookies para que usted tenga la mejor experiencia de usuario. Si continúa navegando está dando su consentimiento para la aceptación de las mencionadas cookies y la aceptación de nuestra política de cookies, pinche el enlace para mayor información.plugin cookies

ACEPTAR
Aviso de cookies