Eth Conselh Generau d’Aran “desova” trueites entà repoblar es diferenti arrius dera Val d’Aran

desoveEth Conselh Generau d’Aran, a trauès deth sòn Departament d’Agricultura, Ramaderia e Medi Naturau d’Aran, an començat a “desovar” exemplars de trueita autoctòna en procès de fecundacion e quan arribaràn ara mesura, se repoblaràn es arrius dera Val d’Aran damb aguesti alevins de trueita.     Cada an es arrius d’Aran se repoblen damb alevins…

Trump a dobèrt la pòrta a l’expulsion en massa dels sens-papièrs

Lo govèrn dels Estats Units establiguèt dimars passat las nòvas directivas per expulsar d’immigrants sens papièrs. Aquò, en practica, vòl dire dobrir la pòrta a d’expulsions cègas e massissas. Aquelas mesuras son: accelerar lo procès legal, dotar los agents de mai de competéncias, engatjar quinze mila agents migratòris de mai e eliminar las exempcions qu’apliquèt l’administracion Obama.
 
Lo secretari de la seguretat interiora estatsunidenca, John Kelly, publiquèt dimars dos rapòrts per detalhar cossí lo govèrn de Trump prevei d’aplicar los òrdres executius que signèt lo president a la fin de genièr.
 
Kelly expliquèt que las nòvas directivas afectarián pas los immigrants qu’èran arribats als Estats Units quand èran enfants, qu’an una proteccion especiala dempuèi lo mandat d’Obama. Franc d’aquestes, lo secretari de la seguretat interiora diguèt que i auriá pas d’excepcions tocant los estrangièrs expulsables. “Lo personal del departament a plena autoritat per arrestar un estrangièr se se considèra que viòla las leis d’immigracion”, çò expliquèt.
 
Pasmens, se contunha de jutjar prioritàrias las detencion e expulsion dels immigrants illegals qu’ajan comés de delictes. I son tanben incluses los immigrants que son pas estats condemnats per de delictes presumits o que n’an comés solament de caractèr migratòri.

 

 
 

 

Los inuits an tanben de gèns denisovans

L’adaptacion dels inuits al freg e a la dièta marina a trobat ara una explicacion scientifica. Un estudi genetic dels inuits de Groenlàndia confirma qu’an dos gèns —los TBX15 e WARS2— que los an pas d’autras populacions umanas. Segon los scientifics qu’an efectuat l’estudi, aquestes gèns poirián venir dels denisovans.
 
Per aquela rason, la còla scientifica de Fernando Racimo —del Centre Genetic de Nòva York— prepausa que los denisovans avián una pèl fòrça sorna. Aquò los auriá faches totalament desparièrs dels Neandertals, qu’aurián aguda la pèl fòrça clara. Es una de las conclusions del nòu estudi scientific realizat sus l’origina mai luenchenca d’aquesta populacion artica.
 
“Voliam trobar los gèns responsables de las adaptacions biologicas dels umans en Artida—çò diguèron los scientifics—. Après far un estudi prigond de la genetica presenta dins la populacion inuit de Groenlàndia, avèm pogut far d’estatisticas e confirmar qu’an plusors gèns que fan d’eles una populacion fòrça singulara e desparièra d’autras de la planeta”.
 
Aital, en tot far l’estudi genetic, la còla de Racimo a trobat doas regions geneticas que son fòrça particularas. Una d’elas conten lo gèn WARS2 e l’autra lo TBX15. Per los trobar, los scientifics an analisat de donadas geneticas de mai de 200 inuits de Groenlàndia e los an restacats amb lo Projècte dels 1000 Gèns e tanben amb l’ADN d’espècias umanas preïstoricas coma los neandertalians e los denisovans.
 
 
De gèns que provenon d’umans arcaïcs
 
Los gèns TB15 e WARS2 son poguts èsser restacats als denisovans, çò que demostrariá que provenon de populacions fòrça ancianas. “L’ADN analisat sembla d’èsser restacat amb de gèns denisovans —çò diguèt Racimo—. Es fòrça desparièr d’autras sequéncias d’ADN umanas d’uèi lo jorn. Totun, encara se pòt pas negar lor relacion amb de grops umans arcaïcs que benlèu aurián tanben pogut aver aquel ADN”.(Legissètz la seguida)
 
 

 
Aqueste article es  publicat dins Sapiéncia, la revista occitana de divulgacion scientifica, amb la quala Jornalet a un acòrdi de cooperacion. Podètz legir l’article entièr aicí.